منبع ش رو نمی‌دونم.

با وجود اینکه بیش از چهار روز از مهلت مقرر بانک مرکزی برای جمع‌آوری پول‌های نوشته شده باقی نمانده است، مسئولین یكی از شعب بانك‌ها می‌گوید: ما هم برپایه خبر‌های رسانه‌ها به نقل از بانک مرکزی در جریان قرار گرفتیم. البته در این مدت مراجعه خاصی نیز به این منظور نداشتیم و شاید تعداد مراجعان به تعداد انگشتان دست هم نمی‌رسد.

به گزارش تهران‌امروز، بانک مرکزی اسکناس‌هایی که روی آن نوشته، مهر یا هر‌گونه علامت اضافه وجود داشته باشد از ۱۷ دی‌ماه بی‌اعتبار می‌کند.

بر اساس این اعلام، دارندگان اسکناس‌های مخدوش شده باید سریع‌تر با مراجعه به شعب بانک ملی در سراسر کشور درخصوص تعویض اسکناس‌های خود اقدام کنند. بانک مرکزی همچنین از عموم مردم و کسبه خواست از پذیرش اسکناس‌هایی که روی آن نوشته اضافه درج شده است، خودداری کنند.

در همین حال یك منبع آگاه برخلاف شرایط اعلامی بانک مرکزی درخصوص میزان مراجعه افراد به شعب و شرایط تعویض اسکناس می‌گوید: هر اسکناس خط‌خورده‌ای معاوضه نمی‌شود و تنها اسکناس‌هایی که روی آنها داستان‌سرایی شده یا منقش به شعار‌ها و اشکال مختلف است، قابل معاوضه خواهد بود. به همین خاطر پول قابل معاوضه به میزان زیاد یا قابل توجهی از سوی اشخاص مراجعه شده، تعویض نمی‌شود.

این موضوع خارج از بحث همکاری مردم و بانک برای اجرای طرح بانک مرکزی ابهامات بسیاری دارد که به نقل از رئیس سابق نشر و اسکناس بانک مرکزی محقق شدن طرح را غیرممکن می‌کند.

هزینه میلیاردی برای جایگزینی اسکناس‌های جدید به جای نوشته شده سالانه تا ۷۰۰ میلیون برگ اسکناس در کشور امحا و با هزینه ۳۰ میلیارد تومان اسکناس‌های نو چاپ و جایگزین آنها می‌شود تا به سهولت در اختیار مردم قرار گیرد. عمر اسکناس در ایران حدود پنج سال است. این در حالی است که در کشورهای دیگر هر برگ اسکناس حدود ۱۰ سال عمر دارد و این نشان‌دهنده وضعیت نامطلوب نگهداری اسکناس در کشور است.

البته تعداد اسکناس‌هایی که مخدوش شده‌اند کمتر از یک درصد حجم اسکناس‌های در گردش است. باوجود تعداد کم اسکناس‌های مخدوش‌شده به دلیل سرعت گردش اسکناس‌ها موارد مخدوش شده بیشتر به چشم می‌خورد.

مدیر سابق نشر و اسکناس بانک مرکزی با تاکید براینکه هزینه اجرای طرح یادشده در حدود سه برابر هزینه‌ای است که بانک مرکزی برای انتشار اسکناس‌های جدید در نظر می‌گیرد و با چنین تصوری از هزینه‌ها نمی‌توان توقع اجرای این طرح را داشت. در بیان دلایل ادعای خود به تهران‌امروز می‌گوید: خارج از بحث هزینه‌ها که در یک حساب فرضی با ملاک قرار دادن هزینه‌ای که بانک مرکزی تاکنون برای جایگزینی اسکناس‌های جدید اختصاص داد، جمع‌آوری اسکناس‌های خط‌خورده و نوشته شده شاید نزدیک به 90 میلیارد تومان برای بانک مرکزی هزینه در بر داشته باشد.

نکته دیگر بحث چگونگی تشخیص اسکناس‌های خط‌خورده از اسکناس‌های بی‌خط است و اینکه چطور بانک مرکزی می‌تواند بانک‌ها را به خارج نشدن اسکناس‌های نوشته شده از شعب‌شان مجبور کند؟ در حالی که شاید روزانه میلیون‌ها اسکناس میان بانک و مردم ردو‌بدل می‌شود و همین‌طور اسكناس‌هایی كه میان اصناف و رانندگان تاکسی و میان مردم دست به‌دست ‌شود. در این شرایط چطور قرار است بسته‌های پولی که ردوبدل می‌شود یا وارد بانک می‌شود تا در اختیار مردم قرار گیرد را بررسی کرد تا اسکناس خط خورده‌ای در آن نباشد؟

محمد جلیلیان در ادامه خاطرنشان می‌کند: این طرح بیشتر جنبه توصیه‌ای خواهد داشت و مسئول فعلی اداره نشر و اسکناس بانک مرکزی به‌طور حتم به غیرقابل باور بودن طرح فوق اذعان دارد!

به گزارش تهران‌امروز، وقتی موضوع جمع‌آوری اسکناس‌های فرسوده مطرح و قرار شد تا اسکناس‌های جدید برای جایگزینی برخی اسکناس‌های فرسوده چاپ شود و اسکناس‌های ۵۰ و ۱۰۰ تومانی بعد از جمع‌آوری تبدیل به سکه شوند با وجود هزینه‌ای که بانک مرکزی برای زیباسازی اسکناس‌ها و حتی جلوگیری از عمر کوتاه اسکناس و تبدیل آنها به سکه متحمل شد تا به امروز هنوز شاهد رد‌و‌بدل شدن اسکناس‌های فرسوده و حتی اسکناس‌های ۱۰۰ و ۵۰ تومانی در میان مردم و حتی پرداخت آنها از سوی بانک‌ها به مردم هستیم. حال چطور می‌توان دوام اجرای جمع‌آوری اسکناس‌های نوشته شده را متصور شد در حالی که بسیار نوشته‌ها و خط و خطوطی روی اسکناس‌های نو مشاهده می‌شود.

بانک ملی که مامور تعویض و اجرای چنین طرحی شده است، آماری از میزان اسکناسی که بانک مرکزی برای تعویض اسکناس‌های خط‌خورده در اختیارشان گذاشته، ارائه نمی‌دهد. مسئول یکی از شعب بانک ملی در این خصوص می‌گوید: گویا بانک مرکزی میزان مشخصی برای این موضوع تعیین نکرده و تا هر زمان که شعب نیاز به اسکناس‌های جدید داشته باشند در اختیارشان قرار خواهد گرفت.

ممنوعیت پرداخت نقدی روزانه بیش از ۱۵ میلیون تومان

به گفته کارشناسان پولی و بانکی، وقتی بانک مرکزی در آیین‌نامه قانون مبارزه با پولشویی موسسات پولی و مالی را از پرداخت بیش از ۱۵ میلیون تومان پول نقد به مشتریان خود منع کرده و مطابق بخشنامه‌ای که به بانک‌ها ارائه شده، آمده است از ابتدای بهمن‌ماه سال جاری، پرداخت وجه نقد بیش از ۱۵۰ میلیون ریال در هر روز به ارباب‌رجوع ممنوع خواهد بود و موسسات اعتباری موظف شده‌اند در اسرع وقت نسبت به اطلاع‌رسانی به عموم مردم برای استفاده از روش‌های جایگزین اقدام كنند.‌با توجه به هزینه‌ای که به بانک‌ها تحمیل می‌شود تا خود را برای تنظیم ورود و خروج پول از شعب هماهنگ کنند مسئولان شعب آن‌را کمبود اسکناس تحت اختیار بانک مرکزی تلقی یا مدیریت هزینه‌ها تعبیر می‌كنند. دراین شرایط بانک مرکزی چطور قرار است چنین هزینه‌ای را متحمل شود؟

جمع‌آوری اسکناس‌های خط‌خورده، طرح دستوری

غلامرضا بزرگمهر،کارشناس پولی و مالی در گفت‌و‌گو با تهران‌امروز می‌گوید: طرح جمع‌آوری اسکناس‌های خط‌خورده و نوشته‌شده در اصل و ریشه خوب بوده و طرحی قابل تامل است ولی اجرای ضرب‌الاجل آن پیشینه‌ای دیرینه نداشته و به دلیل شرایط سیاسی حاکم این روش نیز روشی دستوری تلقی می‌شود.

او معتقد است، مسئولان بانک مرکزی خود به اصل اجرای چنین طرحی ابهام دارند چراکه هنوز آمادگی کافی برای این طرح ندارند.
محمود بهمنی، رئیس کل بانک مرکزی نیز در گفت‌و‌گوی اخیر خود درخصوص جمع‌آوری اسکناس‌های نوشته شده تنها در قالب توصیه‌ای پدرانه گفته بود: برای نگهداری از اسکناس‌ها توصیه می‌شود تا مردم از نوشتن روی اسکناس‌ها خودداری کنند. همچنین از عموم مردم و کسبه درخواست می‌کنیم از پذیرش اسکناس‌هایی که روی آن نوشته اضافه درج شده است، خودداری کنند چراکه نوشتن هرگونه مطلب روی اسکناس‌ها موجب می‌شود ضرایب ایمنی اسکناس‌ها مخدوش شود و امکان تشخیص اسکناس‌های جعلی از اصلی از بین برود.